الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

126

پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى )

در كتاب حدود و ديات آمده است كه اگر مجرى حد يا تعزير در اجراى آن خطا كند و بيش از اندازه اجرا نمايد ؛ خواه موجب مرگ محكوم شود يا نه در هر صورت بايد جبران گردد . اين مسأله با مسألهء ديگرى كه در آن كتاب مطرح شده كه هرگاه حد و تعزير كاملًا به اندازه و بدون افراط و خطا انجام گيرد ولى سبب مرگ محكوم شود آيا بيت‌المال يا مجرى حد و تعزير ، ضامن است يا نه ؟ ارتباطى ندارد ، هرچند در آن مسأله ، معروف عدم ضمان است ؛ اما آن حكم نيز خالى از اشكال نيست و آنچه در بعضى از شروح ديده مىشود كه اين دو مسأله را با هم خلط كرده‌اند صحيح نيست و كلام امام عليه السلام ارتباطى با مسألهء دوم ندارد . نكته اهمّيّت گناه قتل نفس در اسلام در آيات قرآن مجيد و روايات اسلامى تعبيراتى دربارهء ريختن خون بىگناهان آمده كه شبيه آن در هيچ موضوع ديگرى ديده نمىشود : از جمله در آيهء 32 سورهء مائده آمده است : « « مِنْ أَجْلِ ذلِكَ كَتَبْنا عَلى بَنِى إِسْرائيلَ أَنَّهُ مَنْ قَتَلَ نَفْساً بِغَيْرِ نَفْسٍ أَوْ فَسادٍ فِي الْأَرْضِ فَكَأَنَّما قَتَلَ النَّاسَ جَميعاً » ؛ به همين جهت بر بنىاسرائيل مقرر داشتيم كه هر كس ، انسانى را بدون ارتكاب قتل يا فساد در روى زمين بكشد ، چنان است كه گويى همهء انسان‌ها را كشته است » . در آيهء 93 سورهء نساء آمده است : « « وَمَنْ يَقْتُلْ مُؤْمِناً مُتَعَمِّداً فَجَزاؤُهُ جَهَنَّمُ خالِداً فيها وَغَضِبَ اللَّهُ عَلَيْهِ وَلَعَنَهُ وَأَعَدَّ لَهُ عَذاباً عَظيماً » ؛ هركس فرد با ايمانى را از روى عمد به قتل برساند مجازات او دوزخ است در حالى كه جاودانه در آن خواهد بود و خداوند بر او غضب مىكند و او را از رحمتش دور مىسازد و مجازات بزرگى براى او آماده ساخته است » .